اطلاعات دارویی تنی پوزاید

Teniposide

تنی پوزاید Teniposide

English

تنی پوزاید یک مشتق نیمه سنتزی از پودوفیلوتوکسین است که اثرات آنتی توموری دارد. تنی پوزاید از طریق تشکیل کمپلکس با توپوایزومراز 2 و DNA از سنتز DNA جلوگیری می کند. این کمپلکس سبب شکستن دو رشته DNA و مهار ترمیم آن با توپوایزومراز 2 می شود در نتیجه DNA جدید سنتز نمی شود.

 تجمع این دو رشته های ناقص مانع ورود سلول به فاز میتوزی چرخه سلولی می شود و منجر به مرگ سلولی می گردد. تنی پوزاید عمدتا در فاز S و G2 چرخه سلولی عمل می کند.

مکانیسم اثر تنی پوزاید

مکانیسم اثر تنی پوزاید مهار فعالیت توپوایزومراز 2 و جلوگیری از اتصال توپوایزومراز 2 به DNA است که منجر به ایجاد دو رشته های ناقص DNA و مهار ترمیم آن می شود.

فارماکودینامیک

تنی پوزاید داروی سایتوتوکسیکی است که به طور اختصاصی در فاز های S و اوایلG2 چرخه سلولی اثر می کند در نتیجه سلول وارد مرحله میتوز نمی شود. به صورت وابسته به دوز شکستگی هایی در تک رشته یا دو رشته DNA یا اتصالات پروتئین با DNA ایجاد می کند.

فارماکوکینتیک

حداکثر غلظت پلاسمایی: 14.3 میکروگرم در میلی لیتر

اتصال به پروتئین: بیش از 99%

حجم توزیع: بزرگسالان: 8 تا 44 لیتر به ازای هر متر مربع سطح بدن

کودکان: 3 تا 11لیتر به ازای هر متر مربع سطح بدن

متابولیسم: عمدتا کبدی

نیمه عمر: 5 ساعت

کلیرانس:10.3 میلی لیتر بر دقیقه بر متر مربع سطح بدن

دفع: ادراری: 44% مدفوع: کمتر از 10%

مقدار مصرف تنی پوزاید

**بزرگسالان

  • لوسمی لنفوسیتیک حاد: (در بیماران با عود لوسمی لنفوبلاستیک حاد دوران کودکی)
  • بیمارانی که به رژیم حاوی سیتارابین پاسخ نداده اند:

165 میلی گرم بر متر مربع سطح بدن به صورت انفوزیون وریدی همراه با 300 میلی گرم بر متر مربع ستارابین به صورت انفوزیون وریدی 2 بار در هفته برای 8 تا 9 دوز

  • بیماران مقاوم به رژیم وین کریستین-پردنیزولون:

250 میلی گرم بر متر مربع سطح بدن و 1.5 میلی گرم بر متر مربع وین کریستین به صورت هفتگی برای 4 تا 8 هفته همراه با 40 میلی گرم بر متر مربع پردنیزولون خوراکی برای 28 روز 

  • لنفوم غیر هوجکین:

30 میلی گرم بر متر مربع در روز به صورت وریدی برای ده روز یا 50 تا 100 میلی گرم بر متر مربع یک بار در هفته به تنهایی یا 60 تا 70 میلی گرم بر متر مربع یک بار در هفته همراه با سایر داروهای شیمی درمانی

**کودکان

  • لوسمی لنفوبلاستیک حاد:

165 میلی گرم بر متر مربع سطح بدن به صورت انفوزیون وریدی همراه با 300 میلی گرم بر متر مربع ستارابین به صورت انفوزیون وریدی 2 بار در هفته برای 8 تا 9 دوز

یا

250 میلی گرم بر متر مربع سطح بدن و 1.5 میلی گرم بر متر مربع وین کریستین به صورت هفتگی برای 4 تا 8 هفته همراه با 40 میلی گرم بر متر مربع پردنیزولون خوراکی برای 28 روز

یا

165 میلی گرم بر متر مربع سطح بدن در روزهای 1 و 2 هفته های 3 و 13 و 23

هشدارها

  • تنی پوزاید باید تحت نظر متخصص شیمی درمانی در مرکز درمانی مجهز به تشخیص و درمان عوارض دارویی تجویز شود.
  • سرکوب شدید مغز استخوان و در نتیجه عفونت یا خونریزی می تواند با مصرف داروی تنی پوزاید رخ دهد.
  • واکنش های حساسیتی به صورت علایم شبه آنافیلاکسی می تواند در دوزهای آغازین یا بعدی رخ دهد. برای درمان آن اپی نفرین همراه یا بدون کورتیکواستروئید و آنتی هیستامین تجویز شود.
  • نشت دارو به خارج از رگ می تواند سبب نکروز بافت و ترومبوفلبیت شود.
  • جهت پیشگیری از هایپوتانسیون ناشی از تجویز سریع دارو، تنی پوزاید باید به آهستگی و حداقل طی 30 تا 60 دقیقه انفوزیون شود.
  • بیماران مبتلا به سندروم داون حساسیت بیشتری نسبت به سرکوب مغز استخوان ناشی از تنی پوزاید دارند. بنابراین دوز شروع دارو در این افراد باید کاهش یابد.
  • عملکرد خونی به صورت منظم بررسی شود.

نکات قابل توصیه

  • در پی مصرف تنی پوزاید ، احتمال ابتلا به عفونت افزایش می یابد که می تواند کشنده باشد. دست هارا مرتبا بشویید. از افراد مبتلا به سرماخوردگی، آنفولانزا و عفونت دوری کنید.
  • با مصرف این دارو، احتمال خونریزی افزایش می یابد. از وارد آمدن هرگونه ضربه اجتناب کنید. از مسواک نرم و وسایل اصلاح برقی استفاده کنید.
  • اگر علایم ترش کردن، استفراغ، اسهال یا بی اشتهایی داشتید به پزشک خود اطلاع دهید تا راهی برای بهبود آن ها توصیه شود.
  • قبل از دریافت هرگونه واکسن با پزشک خود مشورت کنید. ممکن است واکسن ریسک عفونت را افزایش دهد یا اصلا اثر محافظتی نداشته باشد.
  • در صورت مصرف الکل به پزشک خود اطلاع دهید.
  • تنی پوزاید حاوی بنزیل الکل است که اثرات بسیار بد و حتی کشنده در نوزادان و کودکان دارد. با پزشک خود صحبت کنید.
  • در بارداری اثرات مضری روی جنین دارد. بنابراین هنگام استفاده از این دارو از روش های ضد بارداری مطمئن استفاده کنید.
  • اگر باردار هستید یا حین استفاده از این دارو باردار شده اید به پزشک خود اطلاع دهید.

• افزایش ریسک عفونت در مصرف همزمان با : آدالیمومب ، اتانرسپت، فینگولیمود ، اینفلیکسیمب، لفلونوماید
• احتمال بروز عفونت ناشی از واکسن با تزریق واکسن های زنده یا ضعیف شده ویروسی و باکتریایی
• افزایش ریسک بروز یا تشدید سمیت خونی در مصرف همزمان با : کلوزاپین، دفریپرون

مصرف در بارداری

D ( در این گروه از داروها، مطالعات و نتایج حاصل از آن بیانگر وجود خطر برای جنین انسان است. زمانی که استفاده از دارو برای زنان باردار اجتناب ناپذیر است و خطرات احتمالی پذیرفته شده است، پزشک دارو را تجویز می کند. )

نظرات
    تاکنون نظری برای این مطلب درج نشده است.

پرسش از دکتر داروساز