اطلاعات دارویی سیتارابین

Cytarabine

سیتارابین Cytarabine

English

سیتارابین یک داروی سرطانی است که با رشد و گسترش سلولهای سرطانی در بدن تداخل ایجاد می کند. سیتارابین در درمان لوسمی ( سرطان خون) بکار می رود. سیتارابین همچنین در درمان لوسمی ناشی از مننژیت بکار می رود.

مکانیسم اثر سیتارابین

داروی سیتارابین یک آنتی متابولیت است و در چرخه سلولی بطور اختصاصی در مرحله تقسیم سلولی عمل کرده و موجب مهار سنتز DNA , و بمقدار کمی RNA و پروتئین می گردد.

فارماکودینامیک

داروی سیتارابین یک آنتی متابولیت ضد سرطان می باشدکه در درمان انواع لوسمی بکار می رود. آنتی متبولیت ها عمل پورین و پریمیدین را تقلید میکنند - که باعث مهار سنتز DNA می شود.
آنها باعث می شوند این مواد در فازS چرخه سلولی به DNA k متصل ملحق نشوند و تظاهر و تقسیم متوقف می شود.
سیتارابین بصورت داخل سلولی به شکل تری فسفات فعال متابولیزه می شود.این متابولیت بوسیله مکانیسم چند گانه شامل مهار آلفا DNA پلیمراز ، مهار بازسازی DNA با اثر بر بتا DNA پلیمراز به DNA آسیب می رساند.

فارماکوکینتیک

داروی سیتارابین بسرعت متابولیزه می شود و بصورت خوراکی موثر نیست. کمتر از بیست درصد از دوز خوراکی از دستگاه گوارش جذب می شود. اتصل به پروتئین سیتارابین 13% می باشد . دارای متابولیسم کبدی است.
حذف اولیه سیتارابین توسط متابولیزه شدن به ترکیبات غیر فعال ara-U, صورت می گیرد که از طریق ادرار دفع می شود.
نیمه عمر سیتارابین 10 دقیقه می باشد.

مقدار مصرف سیتارابین

دوز معمول برای لوسمی غیرلنفوسیتیک حاد : بزرگسالان:

بعنوان قسمتی از شیمی درمانی ترکیبی: 100 mg/m2/day انفوزیون وریدی پیوسته ( روزهای 1 تا 7 ) 100 mg/m2/day وریدی هر 12 ساعت (روزهای 1 تا 7 ) همراه با آنتراسیکلین.

دوز معمول برای لنفوم غیر هوچکین :بزرگسالان:

100to 200 mg/m2/day یا 2 تا 6 mg/kg/day بصورت انفوزیون وریدی پیوسته در عرض 24 ساعت یا در دوزهای منقسم بصورت تزریق وریدی سریع برای 5 تا 10 روز.ممکن است هر دو هفته تکرار شود.

هشدارها

1- تزریق سیتارابین فقط توسط نیروی متخصص صورت گیرد.
2- سمیت عمده سیتارابین تضعیف مغز استخوان همراه لکوپنی، ترومبوسیتوپنی و کم خونی می باشد.
3- سمیت با درجه اهمیت کمتر شامل تهوع ، استفراغ ، اسهال، دردشکمی ، زخم دهانی و اختلالات کبدی می باشد.

نکات قابل توصیه

1- برای بیماران تحت درمان با داروی سیتارابین بطور منظم شمارش پلاکت و لکوسیت انجام شود و ارزیابی مغز استخوان صورت بگیرد.
2- مقدار مصرف بیشتر سیتارابین و تزریق وریدی سریع آن بجای دفعات بیشتر و تزریق وریدی آهسته تر ، باعث استفراغ و تهوع بیشتراما عوارض خونی کمتر است.
3-در بیماران دارای نارسایی کبد و نارسایی کلیه با احتیاط مصرف شده و در صورت امکان دوز مصرفی کاهش یابد.در این بیماران احتمال بروز سمیت اعصاب مرکزی بیشتر است.
4-در بیماران تحت درمان با سیتارابین بصورت دورهای مغز استخوان و فعالیت کبد و کلیه تحت آزمایش قرار بگیرد.
5-مانند دیگر داروهای سایتو توکسیک ، تزریق سیتارابین می تواند افزایش اسید اوریک خون ثانوی به لیز سریع سلولهای سرطانی ایجاد کند .بیماران باید از لحاظ سطح اسید اوریک خون تحت کنترل قرار بگیرند. مصرف زیاد مایعات از تجمع اسید اوریک در کلیه جلوگیری می کند.
6- التهاب پانکراس حاد در بیماران تحت درمان مداوم با سیتارابین و بیماران تحت درمان با سیتارابین با سابقه درمان بوسیله ال آسپاراژیناز گزارش شده است.

موارد منع مصرف سیتارابین

ازدیادحساسیت به این دارو و ترکیبات آن

مصرف در بارداری

D ( در این گروه از داروها، مطالعات و نتایج حاصل از آن بیانگر وجود خطر برای جنین انسان است. زمانی که استفاده از دارو برای زنان باردار اجتناب ناپذیر است و خطرات احتمالی پذیرفته شده است، پزشک دارو را تجویز می کند. )

نظرات
    تاکنون نظری برای این مطلب درج نشده است.

پرسش از دکتر داروساز